Το τέλος της αιωνιότητας
FreeChristians

Πολλοί Χριστιανοί διδάσκαλοι ισχυρίζονται ότι το δόγμα της κόλασης στηρίζεται στην Αγία Γραφή. Πρέπει λοιπόν να εξετάσουμε το δόγμα αυτό περισσότερο αναλυτικά όσον αφορά την μαρτυρία της Βίβλου, καθώς πολλοί εκκλησιαστικοί ηγέτες συνεχίζουν απτόητοι να ελέγχουν τα κοπάδια των πιστών μέσω του φόβου της κόλασης, χρησιμοποιώντας βέβαια ως στήριγμα τις διάφορες αναφορές που υπάρχουν μέσα στις σελίδες της Βίβλου σχετικά με τις «αιώνιες» κρίσεις/τιμωρίες του Θεού, τις οποίες ερμηνεύουν κυριολεκτικά ως «παντοτινές» και «χωρίς τέλος». Με τον τρόπο αυτό παγιδεύουν τους πιστούς σε βλάσφημες αντιλήψεις σχετικά με τον Θεό με όλες τις γνωστές αρνητικές συνέπειες στην πνευματική τους ζωή.

Ουσιαστικά λένε στα κοπάδια τους «δεν το λέμε εμείς ότι υπάρχει αιώνια κόλαση, το λέει ο Λόγος του Θεού (Βίβλος). Είτε μας αρέσει είτε όχι αυτή είναι η αλήθεια και πρέπει να την δεχτούμε». Διδάσκει όμως η Βίβλος τέτοια τερατουργήματα; Εάν όντως διδάσκονται τερατουργήματα όπως το δόγμα της κόλασης, προσωπικά απορρίπτω χωρίς κανέναν ενδοιασμό ως μή-θεόπνευστα όσα αποσπάσματα ή εδάφια της Βίβλου (ή οποιασδήποτε άλλης γραπτής πηγής) αμαυρώνουν με τέτοιον τρόπο τον χαρακτήρα του Θεού.

Προς το παρόν όμως δεν πείθομαι απο τα διάφορα επιχειρήματα όσων λένε ότι η Βίβλος διδάσκει την παραδοσιακή μεταθανάτια κόλαση με «χωρίς τέλος» βασανιστήρια, κλπ. Υπάρχουν άλλωστε οι αμέτρητες Βιβλικές αναφορές στην Αποκατάσταση. Δεν νομίζω για παράδειγμα ο Απ. Παύλος να δίδασκε μέσα απο τις επιστολές του δύο εντελώς αντιφατικές έννοιες (Κόλαση και Αποκατάσταση). Όλα τελικά «παίζονται» στην έννοια που έχει η επίμαχη λέξη «αιώνας» και τα παραγωγά της. Δεν έχει σημασία ποιά έννοια έχουν όλες αυτές οι λέξεις σήμερα. Άλλωστε πολλές λέξεις αλλάζουν νόημα κατα τη διάρκεια των αιώνων. Σημασία έχει να βρούμε ποιά έννοια είχαν όταν τις έγραψαν οι συγγραφείς των κειμένων της Βίβλου. Είναι αναγκαίο λοιπόν να αναλύσουμε βαθύτερα την πραγματική έννοια των Βιβλικών λέξεων και φράσεων αιώνας, αιώνιος, εις τον αιώνα, εις τον αιώνα των αιώνων κλπ. Όπως θα δούμε και στην συνέχεια, οι λέξεις αυτές έχουν εντελώς διαφορετική σημασία σήμερα απ’ ότι είχαν την αρχαία εποχή που γράφθηκαν τα κείμενα της Αγίας Γραφής.

  Οι αιώνες της Βίβλου

  Η λέξη «αιώνας» και τα παραγωγά της χρησιμοποιήθηκε αμέτρητες φορές τόσο από τους συγγραφείς των κειμένων της Παλαιάς Διαθήκης όσο και από τους συγγραφείς των κειμένων της Καινής Διαθήκης. Στην Παλαιά διαθήκη, όπως την διαβάζουμε από την ελληνική μετάφραση των εβδομήκοντα η λέξη «αιώνας», στις διάφορες μορφές που συναντάται, αντιστοιχεί στην εβραϊκή λέξη ΟΛΑΜ. Για παράδειγμα η ελληνική φράση «αιώνια διαθήκη» αντιστοιχεί στην εβραϊκή φράση «διαθήκη του ΟΛΑΜ». Επίσης, όταν διαβάζουμε στα ελληνικά ευαγγέλια τα "κατεγραμμένα" λόγια του Χριστού, μπορούμε να είμαστε σχεδόν σίγουροι ότι τα λόγια αυτά είναι μεταφρασμένα από την εβραϊκή/αραμαϊκή γλώσσα. Τα ευαγγέλια καταγράφουν σε ελληνική μετάφραση φράσεις που λέγεται ότι είπε ο Χριστός όπως «η συντέλεια του ΟΛΑΜ» σε «η συντέλεια του αιώνα», «η ζωή του ΟΛΑΜ» σε «αιώνια ζωή» «το πυρ του ΟΛΑΜ» σε «αιώνιο πυρ», «η κόλαση του ΟΛΑΜ» σε «αιώνια κόλαση», «εις το ΟΛΑΜ» σε «εις τον αιώνα» κλπ.

  Ποιά η έννοια όμως της Εβραϊκής λέξης ΟΛΑΜ;

«Το ουσιαστικό ΟΛΑΜ ετυμολογικά προέρχεται από το ρήμα ΑΛΑΜ, το οποίο όπως όλοι συμφωνούν έχει την έννοια του «κρύβω» ή «κρατάω μυστικό». Κάθε φορά που χρησιμοποιείται το ρήμα αυτό περιέχει την ιδέα του κρυφού, του μυστικού, του μή αντιληπτού, του αβέβαιου ή και της εσκεμμένης απόκρυψης. Για παράδειγμα βλέπουμε το ουσιαστικό ΑΛΜΑ, ως παράγωγο του ρήματος ΑΛΑΜ να περιγράφει νεαρές γυναίκες ή παρθένες ( βλέπε ΓΕΝ 24: 43, ΕΞΟΔ 2: 8, ΨΑΛΜ 68: 25, ΠΑΡΟΙΜ 30: 19, ΑΣΜ 1: 3, 6: 8, ΗΣΑ 7: 14 κλπ ) για τις οποίες ο Εβραϊκός κώδικας ηθικής επέβαλλε την απόκρυψη της θυληκότητας. Λαμβάνοντας όλα αυτά υπ όψιν μπορούμε να κατανοήσουμε πώς η λέξη ΟΛΑΜ όταν αναφέρεται στον χρόνο, περιέχει την ιδέα της μυστικότητας, του απροσδιόριστου, ή του αποκεκρυμμενου. Αρκεί κάποιος να διαβάσει λίγες από τις παραπάνω από 400 περιπτώσεις όπου η λέξη ΟΛΑΜ αναφέρεται σε κάποια χρονική περίοδο για να δεί ότι όντως περιέχει την εν λόγω έννοια» ( 1 )

Μιλώντας για τις "κρίσεις" του Θεού επάνω στο λαό του Ισραήλ ( βλέπε  ΡΩΜ 10: 10,11 ) ο Απ. Παύλος χρησιμοποίησε τη γλώσσα των προφητών με την τόσο παρεξηγημένη λέξη ΟΛΑΜ: «ας σκοτιστούν τα μάτια τους για να μη βλέπουν και τη ράχη τους κύρτωσε εις τον αιώνα ( εβρ. ΛΕ-ΟΛΑΜ ) Λέω, λοιπόν: Μήπως σκόνταψαν, για να πέσουν; Μη γένοιτο αλλά, με την πτώση τους έγινε η σωτηρία στα έθνη, για να τους παρακινήσει σε ζηλοτυπία». Από την περικοπή αυτή φαίνεται ξεκάθαρα ότι η φράση εις τον αιώνα δεν αναφέρεται καθόλου σε κάποια απόλυτη «αιωνιότητα» αλλά απλά σε κάποια αόριστη χρονική περίοδο, συνήθως «μακραίωνη».

Το ίδιο ισχύει και για την περιβόητη «ασυγχώρητη» αμαρτία της βλασφήμειας του Αγίου Πνεύματος, η οποία βλασφήμεια περιγράφεται ως αιώνια αμαρτία η οποία δε συγχωρείται εις τον αιώνα. Αυτοί λοιπόν που βλασφήμησαν το Άγιο Πνεύμα σκόνταψαν για να πέσουν για πάντα; Μη γένοιτο αλλά, σκόνταψαν μονάχα εις τον αιώνα αυτόν και εις τον μέλλοντα αιώνα. Το μέλλον δεν έχει έναν μόνο αιώνα αλλά πολλούς «αιώνες αιώνων» κατα τη διάρκεια των οποίων η χάρη του Θεού θα αποκαλυφθεί πλήρως μέσω της δοξασμένης Εκκλησίας. Όσοι συνειδητά βλασφημούν το Άγιο Πνεύμα λέγεται ότι θα τιμωρηθούν "εις τον αιώνα" χωρίς αυτό όμως να σημαίνει ότι θα τιμωρούνται «για πάντα». Η αιώνια τιμωρία τους περιορίζεται «σε αυτόν και στον ερχόμενο αιώνα», και όχι σε όλους τους αιώνες ή πέρα αυτών. Όλες οι υπόλοιπες αμαρτίες των ανθρώπων θα συγχωρεθούν είτε σε αυτόν τον αιώνα είτε στον επόμενο, αν και η όλη διδασκαλία επάνω στο θέμα αυτό δεν πρέπει να ερμηνεύεται «κατα γράμμα». Πρόκειται για ένα ραββινικό σχήμα λόγου ( υπερβολή ) που δίνει έμφαση στην συγκεκριμένη "αμαρτία" της βλασφήμειας του Αγίου Πνεύματος. Τα ευαγγέλια είναι γεμάτα από παρόμοια σχήματα λόγου που λέγεται ότι χρησιμοποίησε ο Σωτήρας ( τα περισσότερα απο τα οποία είτως ή άλλως αμφισβητούνται ως αυθεντικά λόγια Του ), τα οποία δυστυχώς οι σημερινοί Χριστιανοί τα διαβάζουν «κατα γράμμα» με αποτέλεσμα να μπλέκουν σε διάφορες περιπέτειες και να γεμίζουν οι ψυχές τους από τρόμο.

Πόσοι αιώνες υπάρχουν;

Σύμφωνα με την Βιβλική φρασεολογία, ο Θεός των ΟΛΑΜ, δηλαδή ο αιώνιος Θεός, δοξάστηκε σε όλους τους προηγούμενους αιώνες, δοξάζεται στους τωρινούς αιώνες ( ακόμα και κατα τη διάρκεια του τωρινού πονηρού αιώνα ) και θα συνεχίσει να δοξάζεται σε όλους τους μελλοντικούς αιώνες του λεγόμενου ιστορικού χρόνου μέχρι να έρθει η ολοκλήρωση του μεγάλου Θεϊκού σχεδίου: «μόνω θεω σωτηρι ημων δια Ιησου Χριστου του κυρίου ημων δόξα μεγαλωσύνη κράτος και εξουσία προ παντος του αιωνος και νυν και εις πάντας τους αιωνας, αμήν» ( ΙΟΥΔ 25 ). Ο Θεός φυσικά θα συνεχίσει να υπάρχει και να δοξάζεται και μετά από τους αιώνες ( εις τους αιώνες των αιώνων και έτι ) καθότι αϊδιος, άφθαρτος και αθάνατος, αλλά όσον αφορά την οικονομία των καιρών υπάρχουν τουλάχιστον πέντε Βιβλικές εποχές «αιώνες», και πιθανόν πολλές περισσότερες.

Υπάρχουν τουλάχιστον δύο αιώνες ( Βιβλικές εποχές ) πριν από τον ερχομό του Χριστού, κατα τη διάρκεια των οποίων το μυστήριο του ευαγγελίου ήταν κρυμμένο από τις τότε γενεές: «το μυστήριον το αποκεκρυμμένον απο των αιώνων και απο των γενεων, νυν δε εφανερώθη τοις αγίοις αυτου»(ΚΟΛΟΣ 1: 26). Υπάρχει ο τωρινός πονηρός αιώνας απο τον οποίον μας σώζει ο Χριστός: «του δόντος εαυτον υπερ των αμαρτιων ημων οπως εξέληται ημας εκ του αιωνος του ενεστωτος πονηρου» (ΓΑΛΑΤ 1: 4). Η Χάρη του Θεού θα αποκαλυφθεί πλήρως στην ανθρωπότητα κατα τη διάρκεια των μελλοντικών αιώνων μέσω της εκκλησίας. Κανένας δεν ξέρει πόσους αιώνες κρύβει το μέλλον. Επειδή χρησιμοποιείται ο πληθυντικός πρέπει να υπάρχουν τουλάχιστον δύο μελλοντικοί αιώνες. Η Χάρη του Θεού θα αποκαλυφθεί στον υπερβάλλων πλούτο της κατά τη διάρκεια των μελλοντικών αιώνων. Οι ισχυρισμοί πολλών Χριστιανών ότι η Χάρη του Θεού έχει ημερομηνία λήξεως είναι φανερά εσφαλμένη: «ινα ενδείξηται εν τοις αιωσιν τοις επερχομένοις το υπερβάλλον πλουτος της χάριτος αυτου εν χρηστότητι εφ' ημας εν Χριστω Ιησου» (ΕΦΕΣ 2:7 )

  Όταν οι συγγραφείς των κειμένων της Αγίας Γραφής αναφέρονται στα ΟΛΑΜ ή στους αιώνες με διπλό πληθυντικό ( πχ εις τους αιώνες των αιώνων ) δεν το κάνουν τόσο για να πολλαπλασιάσουν τον αριθμό των αιώνων όσο για να δώσουν έμφαση σε κάποιους συγκεκριμένους αιώνες:

«Ο πληθυντικός του ουσιαστικού «αιώνας» χρησιμοποιείται τις περισσότερες φορές σε φράσεις όπως «αιώνας αιώνων» και «αιώνες αιώνων». Τέτοιου είδους εκφράσεις είναι άγνωστες στην κλασσική ελληνική λογοτεχνία και δεν συναντιώνται έξω από ελληνικά κείμενα της Αγίας Γραφής ή με περιεχόμενο τη διδασκαλία της Αγίας Γραφης. Έξω από τα πλαίσια της Εβραϊκής τους βάσης θα έχαναν το οποιοδήποτε νοημά τους. Στην Εβραϊκή γλώσσα ο υπερθετικός βαθμός εκφράζεται με πολυτονικές φράσεις. Για παράδειγμα ‘το βιβλίο των βιβλίων’ σήμαινε το ‘καλύτερο’ ή ‘το πιό σημαντικό’ βιβλίο, το ‘άσμα ασμάτων’ σήμαινε ‘το ομορφότερο άσμα’, τα ‘άγια των αγίων’ σήμαινε ‘το ιερότερο σημείο’ και ‘ο Κύριος των Κυρίων και ο Βασιλεύς των Βασιλέων’ φυσικά αναφερόταν στην ανώτατη μορφή εξουσίας, δηλαδή στον Θεό. Εάν θυμηθούμε ότι όλοι οι συγγραφείς της Καινής Διαθήκης, με πιθανή εξαίρεση τον Ευαγγελιστή Λουκά, ήταν Εβραίοι, και δεχτούμε τις φράσεις ‘αιώνας αιώνων’ και ‘αιώνες αιώνων’ ως Εβραϊσμούς μεταφρασμένους στην ελληνική, μπορούμε να τις δούμε ως φράσεις που αναφέρονται στους μελλοντικούς αιώνες στους οποίους το σχέδιο του Θεού θα πλησιάσει στην ολοκληρωσή του. Οι αιώνες αυτοί θα είναι οι πιό σημαντικοί, οι καλύτεροι και οι πιό ευλογημένοι από όλους τους υπόλοιπους αιώνες και εποχές που αναφέρονται στην Αγία Γραφή» ( 2 )

Η αρχή των αιώνων

  Η «αιωνιότητα» που περιγράφεται στη Βίβλο δεν έχει καμμία σχέση με τη σχετικά μοντέρνα ιδέα της μαθηματικά απόλυτης «υπερβατικής» αιωνιότητας. Πολλοί λεξικογράφοι αναγνωρίζουν ότι η λέξη «αιώνας» και τα παραγωγά της είχαν ως πραγματική έννοια την ιδέα κάποιας «απροσδιόριστης χρονικής περιόδου με αρχή και τέλος» και ότι η έννοια της απόλυτης αιωνιότητας εξελίχθηκε περισσότερο ως οθεολογικός όρος. Για παράδειγμα ο λεξικογράφος Phavorinus ( 16^ος αιώνας ) γράφει: «Αιών, δηλαδή χρόνος ή διάρκεια ζωής, ή συνήθεια, ή τρόπος ζωής. Αιώνας σημαίνει επίσης κάτι το άπειρο ή κάτι χωρίς τέλος, όπως το ερμηνεύουν οι θεολόγοι». Βλέπουμε λοιπόν ότι η έννοια της λέξης «αιώνας» μεθερμηνεύθηκε από τους θεολόγους. Από πιό πρόσφατους επιστήμονες ξεχωρίζουν τα λόγια του Dr. Edward Plumtre ο οποίος αναφερόμενος στην αρχαία χρήση της λέξης «αιών» αναφέρει: «Αδυνατώ να βρώ, κάποια περίπτωση όπου... η ιδέα του χρόνου είναι απόλυτα χωρίς τέλος». Ένας άλλος ειδικός επιστήμονας, ο Professor Knappe γράφει: «Η Εβραϊκή γλώσσα δεν είχε καμμία λέξη ( ούτε η λέξη ΟΛΑΜ ) που να περιγράφει απόλυτη αιωνιότητα χωρίς τέλος. Η ιδέα της απόλυτης αιωνιότητας δεν υπάρχει στις αρχαίες γλώσσες». Ο Professor Taylor Lewis, άν και πίστευε και δίδασκε ότι η κόλαση θα είναι χωρίς τέλος έγραψε: «Εάν οι λέξεις ΟΛΑΜ και ΑΙΩΝ είχαν ετυμολογικά την έννοια της ‘χωρίς τέλος’ απόλυτης αιωνιότητας δε θα είχαν χρησιμοποιηθεί στον πληθυντικό ( π.χ αιώνες, αιώνες αιώνων, ΟΛΑΜ λε ΟΛΑΜ, κλπ )» ( 3 )

Η Βιβλική αιωνιότητα έχει αρχή και τέλος καθώς αποτελείται από αιώνες οι οποίοι έχουν αρχή και τέλος. Το επίθετο «αιώνιος, α, ο» είναι παράγωγο του ουσιαστικού «αιώνας» και έχουν την ίδια έννοια, καθώς αναφέρονται σε αόριστες χρονικές περιόδους/εποχές, άλλες μεγάλες και άλλες μικρές.

Ισχύει δηλαδή κάτι ανάλογο με άλλα παράγωγα χρονικά επίθετα όπως «ετήσιος, μηνιαίος, ημερίσιος, ωριαίος, δύωρος, πολύωρος». Τα επίθετα αυτά έχουν να κάνουν με τα αντίστοιχα ουσιαστικά απο τα οποία προέρχονται πχ «ωριαία τιμωρία», «ετήσιος χορός», «ετήσια εορτή» «ετήσιες εκλογές» «ετήσιες εξετάσεις», «ημερίσια εφημερίδα» «απογευματινό σχολείο» «καλοκαιρινές διακοπές». Έτσι και η λέξη αιώνιος μπορεί να αναφέρεται σε κάποιον συγκεκριμένο αιώνα/εποχή ή σε μία σειρά από αιώνες/εποχές, αλλά όχι αναγκαία ατέλειωτους αιώνες. Όπως λέμε «πολύωρη τιμωρία» έτσι μπορούμε να πούμε και «μακραίωνη τιμωρία». Κάτι που είναι άπειρο όμως δεν χρειάζεται μόρια όπως πολυ-, μακρυ-,κλπ. Δεν μπορούμε να πούμε «πολύ άπειρο». Βλέπουμε λοιπόν ότι το παράγωγο επίθετο «αιώνιος» έχει την ίδια περιορισμένη διάρκεια που έχει και η λέξη «αιώνας». Όταν θα γίνει η συντέλεια των αιώνων θα έρθει και η συντέλεια της αιώνιας κρίσης, η οποία έχει να κάνει με τον κάθε αιώνα/εποχή της οικονομίας των καιρών που σύμφωνα με την Βιβλική παράδοση έχει ορίσει ο Θεός για την τελειοποίηση του σύμπαντος.

Για το ίδιο θέμα ο ιστορικός John Wesley Hanson έγραψε τα εξής: «Ενώ είναι κανόνας της γραμματικής τα επίθετα να περιγράφουν και να προσδιορίζουν τα ουσιαστικά, είναι εξίσου αλήθεια ότι τα ουσιαστικά προσδιορίζουν τα επίθετα. Ένα ψηλό λουλούδι, ένας ψηλός σκύλος, ένας ψηλός άνθρωπος και ένα ψηλό δέντρο αναφέρονται σε διαφορετικά επίπεδα ύψους παρόλο που περιγράφονται από το ίδιο επίθετο. Στην κάθε περίπτωση το επίθετο προσδιορίζεται από το ουσιαστικό που περιγράφει, όπως βλέπουμε και στην περίπτωση του προφήτη Ιωνά που φυλακίστηκε από τα ‘αιώνια δεσμά’ για τρεις μέρες, του Ααρονικού ‘αιώνιου’ ιερατείου που έχει ήδη καταργηθεί, στα ‘αιώνια όρη’ που ακόμα στέκονται αλλά που πρόκειται στο μέλλον να σκορπιστούν και να παραμεριστούν και φυσικά στην ‘αιώνια κόλαση’ η οποία θα έχει διαφορετική διάρκεια και ένταση για τον κάθε άνθρωπο ανάλογα με την ενοχή του καθενός. Το επίθετο «αιώνιος» λοιπόν προσδιορίζεται και η διαρκειά του καθορίζεται από το ουσιαστικό με το οποίο συνδέεται» ( 4 )

Πολλοί θεολόγοι όμως, με πρώτο τον Αυγουστίνο ( ο οποίος σημειωτέον παραδέχθηκε ότι δεν γνώριζε ελληνικά και ότι μάλιστα τα απεχθανόταν ) ισχυρίσθηκαν και συνεχίζουν να ισχυρίζονται ότι ενώ η λέξη «αιώνας» αναφέρεται σε χρονική περίοδο με αρχή και τέλος, η λέξη «αιώνιος» αναφέρεται στην απόλυτη αιωνιότητα χωρίς αρχή ή τέλος. Αυτό όμως δε στέκει τουλάχιστον όσον αφορά τη χρήση των λέξεων στα κείμενα της Αγίας Γραφής. Τόσο οι αιώνες όσο και οι αιώνιοι χρόνοι έχουν αρχή:

 

Ø       Ο Θεός δημιούργησε τους αιώνες μέσω του Χριστού «δι' ου και εποίησεν τους αιωνας» ( ΕΒΡ 1: 2 ) και «πίστει νοουμεν κατηρτίσθαι τους αιωνας ρήματι θεου, εις το μη εκ φαινομένων το βλεπόμενον γεγονέναι» ( ΕΒΡ 11: 3 )

Ø       Ο Θεός υπάρχει και ενεργεί πρίν από τους αιώνες: «αλλα λαλουμεν θεου σοφίαν εν μυστηρίω, την αποκεκρυμμένην, ην προώρισεν ο θεος προ των αιώνων εις δόξαν ημων» ( Α ΚΟΡΙΝΘ 2: 7 )

Ø       Ο Θεός προόρισε το έργο της εκκλησίας πριν από την αιωνιότητα, δηλαδή πριν από τους αιώνιους χρόνους: «του σώσαντος ημας και καλέσαντος κλήσει αγία, ου κατα τα εργα ημων αλλα κατα ιδίαν πρόθεσιν και χάριν, την δοθεισαν ημιν εν Χριστω Ιησου προ χρόνων αιωνίων» ( Β ΤΙΜΟΘ 1: 9 ). Ο Θεός επίσης υποσχέθηκε την αιώνια ζωή πριν από την αιωνιότητα: «επ ελπίδι ζωής αιωνίου, ην επηγγείλατο ο αψευδής θεός προ χρόνων αιωνίων» ( ΠΡΟΣ ΤΙΤΟΝ 1: 2 )

Το τέλος των αιώνων

Οι αιώνες δεν έχουν μόνο αρχή. Έχουν και τέλος ή ολοκλήρωση:

 

Ø       Όλοι οι αιώνες θα τελειώσουν/ολοκληρωθούν όταν έρθει η συντέλεια των αιώνων. Ο Χριστός παρουσιάσθηκε στην ολοκλήρωση των αιώνων για να εξαφανίσει την αμαρτία ( θα τα καταφέρει άραγε; ): «νυνι δε απαξ επι συντελεία των αιώνων εις αθέτησιν της αμαρτίας δια της θυσίας αυτου πεφανέρωται» ( ΕΒΡ 9: 26 ).        

Ø       Οι αιώνες θα έχουν και τέλη, δηλαδή θα τελειώσουν. Το τέλος τους, δηλαδή η ολοκληρωσή τους έχει ήδη ξεκινήσει με τον ερχομό του Χριστού και την εγκαθίδρυση της βασιλείας του μέσα στις καρδιές των ανθρώπων, με πρώτους τους εκλεκτούς: «ταυτα δε τυπικως συνέβαινεν εκείνοις, εγράφη δε προς νουθεσίαν ημων, εις ους τα τέλη των αιώνων κατήντηκεν» ( Α ΚΟΡ 10: 11 )

Ø       Αλλού διαβάζουμε «Ειπε ημιν πότε ταυτα εσται, και τί το σημειον της σης παρουσίας και συντελείας του αιωνος» ( ΜΑΤΘ 24: 3 )

Το τέλος των αιώνων δε σημαίνει και το τέλος της ύπαρξης η οποία συνεχίζεται και πέρα από τους αιώνες. Η Βασιλεία του Θεού «δεν έχει τέλος» και δεν καταργείται με την ολοκληρωσή και τελειοποίησή της από τον Χριστό ( βλέπε A KOΡΙΝΘ κεφ 15 ) καθώς αφού παραδοθεί στον Πατέρα, συνεχίζεται εις την απόλυτη αιωνιότητα «κυριος βασιλευων τον αιωνα και επ αιωνα και ετι» ( βλέπε ΕΞΟΔ 15: 18 LXX ). Ποτέ όμως δε λέγεται για τις τιμωρίες του Θεού ότι «ουκ έστι τέλος» ή ότι συνεχίζονται «και έτι» μετά από τους αιώνες. Αντίθετα με τις τιμωρίες, οι ευλογίες του Θεού συνεχίζονται «και έτι». Φράσεις όπως «και οι συνιεντες εκλαμψουσιν ως η λαμπροτης του στερεωματος και απο των δικαιων των πολλων ως οι αστερες εις τους αιωνας και ετι» ( ΔΑΝ 12: 3 LXX ) και  «εις τον αιώνα και επέκεινα» ( MIX 4: 5 ), φανερώνουν «ως δια κατόπτρου» τις δυσκολονόητες αυτές αλήθειες σχετικά με τον χρόνο και την αιωνιότητα.

Η πρόθεση των αιώνων

Ο Θεός δημιούργησε και «κατάρτησε» τους αιώνες με την ξεκάθαρη πρόθεση να τελειοποιήσει το σύμπαν. Η προσωρινή παρουσία του κακού και της φθοράς θα λάβει τέλος μαζί με την ολοκλήρωση, των Βιβλικών αιώνων ( της Βιβλικής αιωνιότητας ) εις οικονομίαν του πληρώματος των καιρων ( βλέπε ΕΦΕΣ 1: 9-10 ) όταν τα πάντα θα ανακεφαλαιωθούν εν Χριστώ. Το μεγάλο μυστήριο της πρόθεσης του Θεού ήταν αποκεκρυμμένο πρίν από την λεγόμενη «αιωνιότητα»: «και φωτίσαι πάντας τίς η οικονομία του μυστηρίου του αποκεκρυμμένου απο των αιώνων εν τω θεω τω τα πάντα κτίσαντι, ινα γνωρισθη νυν ταις αρχαις και ταις εξουσίαις εν τοις επουρανίοις δια της εκκλησίας η πολυποίκιλος σοφία του θεου, κατα πρόθεσιν των αιώνων ην εποίησεν εν τω Χριστω Ιησου τω κυρίω ημων» ( ΕΦΕΣ 3: 10-11 )

Ο αιώνιος Θεός

Η ύπαρξη του αιώνιου Θεού δεν περιορίζεται στους αιώνες της δημιουργίας αυτής καθώς προϋπήρχε των αιώνων ως αϊδιος Θεός. Ο αθάνατος Θεός υπήρχε προ αιωνίων χρόνων και θα συνεχίσει να υπάρχει μετά τους αιώνιους χρόνους. Επειδή όμως είναι υπερβατικός Θεός δε σημαίνει ότι δεν υπάρχει και δεν ενεργεί μέσα στα περιορισμένα πλαίσια της «αιωνιότητας». Είναι ο Βασιλεύς των αιώνων ( Α ΤΙΜΟΘ 1: 17 ). Είναι ο αιώνιος Θεός που ζεί και βασιλεύει κατα τη διάρκεια όλων των αιώνων. Παρά τα φαινόμενα, ζεί και βασιλεύει ακόμα και κατά τη διάρκεια αυτού του πονηρού αιώνα. Υπάρχει βέβαια ο Σατανάς ο οποίος χαρακτηρίζεται ως θεός αυτού του αιώνα ( Β ΚΟΡΙΝΘ 4: 4 ), αλλά αυτό γίνεται μονάχα επειδή το επιτρέπει ο αιώνιος Θεός. Δεν πρέπει λοιπόν να ανησυχούμε, επειδή ακόμα και ο πονηρός αυτός αιώνας ουσιαστικά βρίσκεται κάτω από τον έλεγχο του Βασιλέα όλων των αιώνων.

Ο Ων  είναι "ο Θεός του Ισραήλ" αλλά είναι επίσης και ο Θεός των πάντων. Το ότι είναι ο Βασιλεύς του Ισραήλ, δε σημαίνει ότι η βασιλεία του περιορίζεται μονάχα στο Ισραήλ. Έτσι και με την αιωνιότητα. Ο Θεός είναι ο Βασιλεύς των αιώνων αλλά η βασιλεία του δεν περιορίζεται μονάχα στους αιώνες. Ο δημιουργός των αιώνων υπάρχει μέσα αλλά και πέρα από τους αιώνες. Εάν ήταν μονάχα αιώνιος Θεός θα ήταν ίσως και ο ίδιος δημιούργημα όπως και όλοι οι αιώνες. Η αιωνιότητα του υλικού σύμπαντος περιορίζεται στις δημιουργημένες διαστάσεις του χωροχρόνου. Η απόλυτη «αιωνιότητα» του Θεού εκφράζεται καλύτερα, αλλά όχι τέλεια, με αποφατικούς όρους όπως «αθανασία» «αφθαρσία» και «αϊδιότητα». Δεν υπάρχουν ανθρώπινες λέξεις για να περιγράψουν την αϊδιότητα του Θεού. Μόνο κατά προσέγγιση μπορούμε να αντιλαμβανόμαστε και να μιλάμε για το απόλυτο άπειρο που χαρακτηρίζει την ύπαρξη της ευλογημένης Θεότητας.

Ο Ορθόδοξος συγγραφέας Παναγιώτης Χρήστου κάνει τον εξής διαχωρισμό μεταξύ αιωνιότητας και αϊδιότητας: «Βασική κατηγορία της κίνησης είναι ο χρόνος που ξεδιπλώνεται παράπλευρα με αυτή και μετράει τη ζωή του κόσμου. Χρόνος και αιωνιότης είναι κατηγορίες της δημιουργίας, ενώ του Θεού κατηγορία είναι η αϊδιότης. Ο Θεός, καθώς είναι επάνω από κάθε σχέση, είναι και επάνω από χρόνο και αιώνα, είναι αΐδιος, όπως είναι επίσης και όλες οι ενέργειές του» ( 5 )

Μπορούμε πάντως να διαβάσουμε τη φράση αιώνιος Θεός με την έννοια της απόλυτης αιωνιότητας. Αυτό όμως γίνεται ένεκα της λέξης Θεός, ο οποίος είναι αθάνατος. Από μόνη της η αόριστη λέξη αιώνας δεν περιγράφει κάποια συγκεκριμένη χρονική διάρκεια. Όταν όμως η λέξη «αιώνιος» συνδέεται με τη λέξη Θεός τότε αποκτάει κατ οικονομίαν την έννοια της απόλυτης αιωνιότητας. Άλλωστε η οποιαδήποτε ενέργεια του Θεού αποκτάει απόλυτη σημασία επειδή προέρχεται από τον απόλυτο Θεό όπως δίκαιος Θεός, αγαθός Θεός, κλπ. Κυριολεκτικά όμως η φράση αιώνιος Θεός δεν περιγράφει την υπερβατική ύπαρξη του Θεού. Ούτε περιγράφει την αϊδιότητα της δυναμής του. Απλά αναφέρεται στις ενεργειές του μέσα στον χωρο-χρόνο του υλικού σύμπαντος.

Η αιώνια ζωή

Αιώνια ζωή είναι να γνωρίζει κάποιος τον αιώνιο Θεό: «Ο Ιησούς Χριστός και η αιώνια ζωή είναι ταυτόσημοι όροι. Η αιώνια ζωή δεν είναι τίποτε άλλο παρά ο ίδιος ο Χριστός για τον οποίο γράφτηκε ( ΙΩΑΝΝΟΥ 1:4 ) ‘εν αυτώ ζωή ήν, και η ζωή ην το φως των ανθρώπων’. Εάν έχεις αιώνια ζωή, σημαίνει ότι έχεις τον Υιό του Θεού ΤΩΡΑ! Η αιώνια ζωή δεν είναι κάποιο συναίσθημα που νοιώθεις μέσα σου. Ούτε είναι ο τελικός σου προορισμός όπου θα φθάσεις μετά το θανατό σου. Εάν έχεις αναγεννηθεί, η αιώνια ζωή είναι η ποιότητα ζωής που ήδη απολαμβάνεις αυτήν τη στιγμή μέσα στο ίδιο σου το φυσικό σώμα μέσα στον κόσμο ΣΗΜΕΡΑ. Και από πού έρχεται αυτή η ποιότητα ζωής; Από τον Χριστό! Αυτός είναι η αιώνια ζωή. Εάν λοιπόν έχεις αιώνια ζωή, σημαίνει ότι έχεις Κάποιον, δηλαδή τον Ιησού Χριστό ο οποίος σου δίνει τη ζωή που απολαμβάνεις» ( 6 )

Αιώνια ζωή είναι η πνευματική ζωή που ήδη απολαμβάνουν οι πιστοί παρόλο που δε βλέπουν ακόμα τί θα γίνουν στο μέλλον όταν αναστηθούν, σε αντίθεση με τις πρόσκαιρες πραγματικότητες αυτού του αιώνα ( βλέπε Β ΚΟΡΙΝΘ 4: 18 ). Αιώνια ζωή είναι η ζωή «του μέλλοντος ΟΛΑΜ», δηλαδή «του μέλλοντος αιώνα», καθώς και των επερχόμενων αιώνων, την οποία ήδη γεύονται οι πιστοί παρόλο που ζούνε ακόμα στον τωρινό πονηρό αιώνα. Αυτό είναι το προνόμιο των Χριστιανών. Γεύονται από τώρα την ποιότητα της ζωής και τις δυνάμεις του μέλλοντα αιώνα. Στο τέλος των αιώνων όλοι οι άνθρωποι θα απολαύσουν την επίγνωση του Θεού, δηλαδή την αιώνια ζωή. Παρόλο που οι αιώνες θα ολοκληρωθούν μια μέρα και θα τελειώσουνε, η αιώνια ζωή των ανθρώπων θα συνεχισθεί εις την απόλυτη αιωνιότητα επειδή πάντες θα έχουν ζωοποιηθεί εν Χριστώ και θα έχουν γίνει «άφθαρτοι» και «αθάνατοι».

Η ταύτηση της φράσης «αιώνια ζωή» με τη φράση «ζωή του μέλλοντος αιώνα» φαίνεται και στα διάφορα άρθρα πίστεως από συνόδους ( π.χ Νίκαιας 325 μ.Χ ) και πατέρες κατα τη διάρκεια των πρώτων αιώνων της Εκκλησίας. Σχετικά με το επίμαχο εδάφιο στο ΚΑΤΑ ΜΑΤΘΑΙΟΝ  ευαγγέλιο ( 25:46 ) ένας μεγάλος ιστορικός της εκκλησίας, ο καθ. Taylοr Lewis ( ο οποίος έζησε τον 19^ο αιώνα ) είπε ότι ο μόνος τρόπος που μπορεί να μεταφραστεί είναι «και θέλουσιν αυτοί να πορευθούν εις την κόλασιν του μέλλοντος αιώνος ή δε εις την ζωήν του μέλλοντος αιώνος» και τόνισε ότι «τόσο ετυμολογικά όσο και ερμηνευτικά δεν μπορούμε να δώσουμε άλλη έννοια στην εν λόγω λέξη». Ο ακαδημαϊκός αυτός όπως έγραψα και νωρίτερα πίστευε ότι οι τιμωρίες «του μέλλοντος αιώνα» θα επεκταθούν και στην αιωνιότητα επειδή θεωρούσε την ιδέα της απώλειας των αμαρτωλών ως κάτι το αμετάκλειτο. Όμως με χαρακτηριστική ειλικρίνεια δεν στήριξε τις απόψεις του στην αμφιλεγόμενη λέξη «αιώνιος» καθώς ως άριστος γλωσσολόγος δεν μπορούσε να προβεί σε αυθαίρετη ερμηνεία της ενώ σύστησε και στους ομοϊδεάτες του να αποφεύγουν κάτι τέτοιο. Σημαντικό ρόλο στην διαμόρφωση αυτής της άποψης από τον Lewis σχετικά με την έννοια των φράσεων «αιώνια ζωή» και «αιώνια κόλαση» έπαιξε και η μαρτυρία του αρχαιότερου ίσως χειρογράφου της Καινής Διαθήκης γνωστό ως Peshito το οποίο είχε γραφτεί στην Συριακή γλώσσα. Το ιστορικό αυτό χειρόγραφο αποδίδει τις επίμαχες φράσεις ως  «η ζωή του ερχόμενου ΟΛΑΜ ( αιώνα )» και «ο πόνος/τιμωρία του ερχόμενου ΟΛΑΜ ( αιώνα )» αντίστοιχα. Όπως σημείωσε και ο Lewis η αρχαία αυτή Συριακή μετάφραση αποδίδει και σε πολλά άλλα σημεία τη φράση «αιώνια ζωή» ως «η ζωή του ερχόμενου αιώνα».

Ο Alan Richardson ( 7 ) γράφει: «Στον ύστερο Ιουδαϊσμό ( μετά την εποχή των Μακκαβαίων ) η αντίληψη της Ζωής είχε ήδ_