Ο χαρούμενος Θεός μας
Our happy God
του Νικήτα Μπάλλα

Η επαναστατική ιδέα ότι ο Θεός είναι «μπαμπάς»

  Ένας επιφανής ακαδημαϊκός, ο Joachim Jeremias, ο οποίος θεωρείται αυθεντία στον χώρο της Βιβλικής έρευνας με ειδικότητα στα κείμενα της Καινής Διαθήκης, ισχυρίσθηκε σε μία απο τις μελέτες του ότι η μοναδική καινούργια ιδέα στη διδασκαλία του Ιησού ήταν η αναφορά του στον Θεό «με την γεμάτη οικειότητα Αραμαϊκή λέξη ‘Αββάς’», δηλαδή «μπαμπάς» (1). Όλες οι υπόλοιπες ιδέες που προέβαλλε ο Ιησούς (π.χ αγάπα τον εχθρό σου, κλπ) υπήρχαν έστω και σε λανθάνουσα μορφή τόσο στην Ιουδαϊκή όσο και στις υπόλοιπες θρησκευτικές παραδόσεις. Ο Θεός όμως ως μπαμπάς, ήταν το κάτι άλλο! Εύλογα λοιπόν κατηγορήθηκε απο τους συμπατριώτες του ως βλάσφημος.

  Η ιδέα ότι ο Θεός είναι «πατέρας» των πάντων είναι πανάρχαιη και συμβολίζει με ανθρώπινη γλώσσα την οντολογική σχέση της θεότητας με τα δημιουργηματά της. Με άλλα λόγια, Ο Θεός είναι η πηγή της υπαρξής μας. Δυστυχώς η ιδέα αυτή, όπως και η εξίσου ουράνια ιδέα ότι «ο Θεός αγάπη εστί», έχει καταντήσει να ακούγεται ως κάτι το κοινό χωρίς να γίνεται αντιληπτή η βασική ουσία και λογική της. Δεν πιστεύω να υπήρξε εποχή που να μην υπήρχε αυτή η ιδέα στις σκέψεις των ανθρώπων. Η σκληρή πραγματικότητα όμως της επιβίωσης, δημιουργεί ανέκαθεν αμφιβολίες αναφορικά με την ιδέα αυτή. Επιπλέον, η ιδέα ότι ο Θεός είναι «πατήρ πάντων» έχει διαστρεβλωθεί απο τις πατριαρχικές αντιλήψεις που επικρατούσαν τις εποχές που διαμορφώθηκε η λεγόμενη Βιβλική παράδοση. Έτσι η ιδέα αυτή επιβαρύνθηκε με αρνητικούς συνειρμούς οι οποίοι δυσκολεύουν την αποδοχή της απο τους σημερινούς ανθρώπους καθώς σε γενικές γραμμές οι συνειδήσεις είναι περισσότερο αφυπνισμένες. Επίσης δεν βοηθάει καθόλου και η απεικόνηση του Πατέρα Θεού μέσα στις εκκλησίες ως κάποιον αυστηρό πατριάρχη με άσπρα γένια και σφιγμένα φρύδια Η αντίληψη του Θεού ως ένας αυταρχικός Πατριάρχης-Αφέντης είναι για τα σημερινά δεδομένα απορρίψημη. Το ίδιο απορρίψημη είναι και η αντίληψη ενός υπερ-προστατευτικού πατέρα που θέλει τα παιδιά του να παραμένουν στην ανωριμότητα, ανήμπορα, άβουλα, εξαρτώμενα και φοβισμένα, χωρίς να αναλαμβάνουν πρωτοβουλίες και χωρίς να θέλουν την ευθύνη της ελευθερίας.

  Επιπλέον, έχουμε και το πρόβλημα της λέξης «ουράνιος», όσον αφορά τον Θεό ως Πατέρα. Δεν προσευχόμαστε «Πάτερ ημών ο εν τοις ουρανοίς»; Η φράση εν τοις ουρανοίς θυμίζει την θεϊστική γλώσσα του παρελθόντος, η οποία γλώσσα έχει χάσει πλέον τη δυναμή της. Όταν ο Χριστός δίδασκε το «Πάτερ ημών» είχε να κάνει με ανθρώπους που ζούσαν στην προ-Κοπερνίκεια εποχή. Πίστευαν τότε ότι ο Θεός κατοικούσε λίγο πιό πάνω απο το ταβάνι της γης, «εκεί ψηλά» στον ουρανό. Οι άνθρωποι τότε πίστευαν ότι εάν ανυψωνόσουν προς τον ουρανό, αργά ή γρήγορα θα έφτανες στην ταράτσα όπου κατοικεί ο Θεός.

  Όταν δεκαετίες μετά απο την ίδρυση της Εκκλησίας ο συγγραφέας του κειμένου «Πράξεις των Αποστόλων» προσπάθησε να περιγράψει την δόξα ή την θέωση του αναστημένου Μεσσία, χρησιμοποίησε την ίδια αντι-επιστημονική γλώσσα, λέγοντας ότι ο Ιησούς απογειώθηκε και αναλήφθηκε στους ουρανούς. Αποτελεί ατόπημα να ερμηνεύουμε την γλώσσα των Χριστιανών του 1ου αιώνα κατα γράμμα καθώς καταντάμε να λέμε ανοησίες. Όπως λέει και ο αθεόφοβος Spong, εάν διαβάζουμε αυτές τις γραφές κατα γράμμα θα πρέπει να δεχτούμε ότι ο Χριστός είτε μπήκε σε τροχειά γύρω απο τη γη (!) είτε ακόμα ταξιδεύει στο απέραντο διάστημα (εάν ταξιδεύει με την ταχύτητα του φωτός ακόμα δεν έχει βγεί απο τον γαλαξία μας...).

  Όχι, ο μόνος τρόπος που μπορούμε να αντιληφθούμε τον Θεό ως ουράνιο είναι με την αναγνώριση της λέξης ουράνιος ως ένα ατελές σύμβολο που περιγράφει τον ποιοτικά ανώτερο κόσμο του πνεύματος, καθώς «ο Θεός είναι πνεύμα». Ο πνευματικός κόσμος δεν είναι κάπου εκεί ψηλά, σε κάποιον άλλο γαλαξία far far away, αλλά μέσα στην ίδια μας την ύπαρξη. Η αντίληψη πάντως του Θεού ως στοργικός πατέρας «μπαμπάς», συνεχίζει να αποτελεί ακόμα και σήμερα μία υγιέστατη εικόνα της θεότητας. Άλλωστε, ο μόνος τρόπος με τον οποίον ο περιορισμένος ανθρώπινος νους μπορεί να αντιληφθεί την πραγματικότητα της Θεϊκής αγάπης είναι μέσω συμβολισμών που απορρέουν απο την ίδια την ανθρώπινη εμπειρία.

  Η διδασκαλία του Χριστού ξεχώρισε μεταξύ άλλων και επειδή υπενθύμισε στην ανθρωπότητα την μεγάλη αλήθεια της Πατρικής αγάπης που έχει ο Θεός για όλα τα δημιουργήματά Του. Οι Ιουδαίοι της εποχής του σκανδαλίσθηκαν σε μεγάλο βαθμό απο το γεγονός ότι ο Ιησούς αναφερόταν στον Πατέρα Θεό ως «Αββά», δηλαδή «Μπαμπά». Στην Καινή Διαθήκη επίσης διαβάζουμε: «εις Θεος και Πατηρ πάντων, ο επι πάντων και δια πάντων και εν πασιν» (ΕΦΕΣ 4: 6). Βέβαια για την Πατριαρχική εκείνη εποχή το σύμβολο του αρσενικού γονέα θεωρήθηκε ως το πιό κατάλληλο για να εκφραστεί ως σχήμα λόγου η γονική σχέση του Θεού με τους ανθρώπους. Παρόλα αυτά, και αιώνες πριν απο τον ερχομό του Χριστού, οι προφήτες δεν δίστασαν να χρησιμοποιήσουν ως σχήμα λόγου και το θηλυκό σύμβολο της μητρικής αγάπης προκειμένου να περιγράψουν την άπειρη στοργή που νοιώθει ο Θεός για τους ανθρώπους: «Mπoρεί η γυναίκα να λησμoνήσει τo βρέφoς της πoυ θηλάζει, ώστε να μη ελεήσει τo παιδί τής κoιλιάς της; Aλλά, κι αν αυτές λησμoνήσoυν, εγώ όμως δεν θα σε λησμoνήσω» (ΗΣΑ 49: 14,15)

  Το θηλυκό/μητρικό πρόσωπο του Θεού αποκαλύπτεται και στο όμορφο σχήμα λόγου που χρησιμοποίησε ο Χριστός για να εκφράσει την αγάπη Του προς την Ιερουσαλήμ: «ποσάκις ηθέλησα επισυνάξαι τα τέκνα σου ον τρόπον ορνις την εαυτης νοσσιαν υπο τας πτέρυγας…» (ΛΟΥΚ 13: 34). Παρόμοια σχήματα λόγου συναντάμε στις προφητείες του Ησαϊα, στο Δευτερονόμιο, στους Ψαλμούς ( βλέπε 36. 7 ) κλπ. Παρόλα αυτά, επικράτησε τελικά το αρσενικό φύλο ως κατάλληλο σύμβολο της θεότητας. Ο κυριότερος ίσως λόγος ήταν το γεγονός ότι οι αρχαίοι λαοί θεωρούσαν ότι ο βασικός παράγοντας στη σύλληψη των εμβρύων ήταν το αρσενικό σπέρμα περιορίζοντας τον ρόλο της μητέρας σε δοχείο του σπέρματος. Αυτό φαίνεται και στις αρχαίες κοσμογονίες όπου ο αρσενικός θεός-ουρανός γονιμοποιεί την μητέρα-γη. Με άλλα λόγια πίστευαν ότι το αρσενικό σπέρμα περιείχε όλη τη ζωή. Η αντίληψη αυτή επηρέασε και το δόγμα της παρθενογένεσης του Χριστού. Θέλοντας να «προστατεύσουν» την αντίληψη που είχαν σχετικά με την αναμάρτητη ζωή του Χριστού, οι Χριστιανοί των πρώτων αιώνων διατύπωσαν το δόγμα της άσπιλλης συλληψής Του, βασιζόμενοι βέβαια στην πεποίθηση ότι εφόσον η συλληψή Του δεν έγινε μέσω ανθρώπινου σπέρματος, δεν κληρονόμησε την προπατορική αμαρτία. Ο συλλογισμός ήταν απλός. Οι άνθρωποι κληρονομούνε τα χαρακτηριστικά τους μονάχα απο το σπέρμα. Ο Χριστός κληρονόμησε τα ανθρώπινα χαρακτηριστικά Του με θαυματουργό τρόπο μέσω του Αγίου Πνεύματος χωρίς να «μολυνθεί» απο την αμαρτωλή φύση της μητέρας Του, καθώς εκείνη απλά φιλοξένησε μέσα στα σπλάχνα της το θεϊκό έμβρυο. Ως αποτέλεσμα ο Χριστός γεννήθηκε αναμάρτητος...

  Ο συλλογισμός αυτός όμως αποδεικνύεται σήμερα ως εσφαλμένος. Ο Χριστός δεν κληρονόμησε την ανθρώπινη φύση Του μονάχα απο το Άγιο Πνεύμα. Την κληρονόμησε και απο την μητέρα Του, καθώς όπως έχει αποδειχθεί απο την επιστήμη, οι άνθρωποι κληρονομούνε μισά απο τα γενετικά τους συστατικά απο τις μητέρες τους και μισά απο τους πατέρες. Αυτό σημαίνει ότι ο Χριστός κληρονόμησε απο την Θεοτόκο το 50% απο τα γονιδιά Του. Το τί ακριβώς έγινε με τα υπόλοιπα 50% των γονιδίων Του δεν είναι δική μου δουλειά να εξηγήσω. Είναι δουλειά των θεολόγων. Ακόμα όμως και αν τα θαυματουργά γονίδια ήταν «αναμάρτητα», ο Χριστός σίγουρα κληρονόμησε τα «αμαρτωλά» γονίδια της μητέρας Του. Με άλλα λόγια, η ενσάρκωση του Λόγου ήταν πραγματική ενσάρκωση, και όχι φαινομενική. Εάν οι άνθρωποι είναι απο τη φύση τους αμαρτωλοί και «τέκνα οργής», τότε και ο Χριστός γεννήθηκε ( τουλάχιστον κατα 50% ) αμαρτωλός και «τέκνο οργής». Τέλος πάντων. Οι ανοησίες που γράφω απλά αντανακλούν τις ανοησίες που διδάσκουν οι θεολόγοι σχετικά με το προπατορικό αμάρτημα εδώ και πολλούς αιώνες. Κατάντησαν την ανθρώπινη φύση του Χριστού να ακούγεται ως ένα σουρεαλιστικό κατασκεύασμα που δεν ανταποκρίνεται καθόλου στην πραγματικότητα της ανθρώπινης ύπαρξης. Πώς να ταυτιστούμε με την ανθρώπινη φύση του Χριστού όταν η φύση αυτή μας παρουσιάζεται απο τους θεολόγους ως μη-ανθρώπινη;

  Πάντως δεν αποτελεί καθόλου σύμπτωση το ότι η Καθολική Εκκλησία επινόησε το δόγμα της άσπιλλης σύλληψης της Θεοτόκου αμέσως μετά απο την ανακάλυψη της επιστήμης ότι οι άνθρωποι κληρονομούν 50% απο τα γονιδιά τους απο τις μητέρες τους. Προκειμένου να διασφαλίσουν το δόγμα της «τέλειας» και «αναμάρτητης» φύσης του Χριστού, έπρεπε να τον προστατεύσουν απο τα αμαρτωλά γονίδια της Θεοτόκου. Η λύση ήταν απλή. Αποφάνθηκαν ότι η Θεοτόκος ήταν αναμάρτητη επειδή και η ίδια γεννήθηκε με θαυματουργό τρόπο χωρίς να μολυνθεί απο τα γονίδια των γονέων της.

  Επιστρέφοντας στο θέμα μας, εφόσον γνωρίζουμε πλέον ότι η μητέρα είναι εξίσου γονέας με τον πατέρα, δεν κάνουν καθόλου λάθος όσοι αναφέρονται στην θεότητα σε πρόσωπο θηλυκό. Η δε θεοποίηση της Παναγίας στον χώρο του Χριστιανισμού ως ιστορικό φαινόμενο φανερώνει την εσωτερική ανάγκη των ανθρώπων να προσεγγίζουν τη θεότητα και μέσω του θηλυκού προσώπου. Μάλιστα, η παραμόρφωση της αποκάλυψης του Θεού από Μπαμπάς σε Μπαμπούλας, δημιούργησε ένα υπαρξιακό κενό στις συνειδήσεις των πρώτων Χριστιανών, το οποίο κενό κάλυψε με τον καλύτερο τρόπο «η μητέρα όλων μας» Παναγία. Εξαιτίας των ολισθημάτων της αρχαίας Εκκλησίας, τόσο ο Θεός-Μπαμπάς όσο και ο Υιός του Μπαμπά σταδιακά υποχώρησαν απο την ανθρώπινη συνείδηση καθώς μετατράπηκαν σε «παρεξηγησιάρηδες» Δεσπότες με αποτέλεσμα να προκύψει η ανάγκη ενός νέου μεσίτη, αυτή τη φορά με πρόσωπο θηλυκό. Τί πιό καταπραϋντικό για την πονεμένη ανθρώπινη ψυχή απο την αγάπη της Μάνας! Σε αντίθεση με τον οργισμένο Πατριάρχη Θεό και τον εξίσου οργισμένο Δεσπότη Υιό, η Ουράνια Μάνα ποτέ δεν απορρίπτει οργισμένη τα παιδιά της. Έχουμε ακούσει για την οργή του Θεού.  Έχουμε επίσης ακούσει και για την οργή του Υιού ( ο συγγραφέας της Αποκάλυψης Ιωάννου αναφέρεται μάλιστα στην «οργή του Αρνίου», το πλέον οξύμωρο σχήμα ). Ποτέ δεν έχουμε όμως ακούσει για την οργή της Μάνας...

  Γιαυτό όταν οι Καθολικοί Χριστιανοί νοιώθουν το βάρος της αμαρτίας σπεύδουν, όχι στον Χριστό, αλλά στην Μητέρα Του, η οποία μπορεί να κατευνάσει τον οργισμένο Υιό Της. Παρόμοια νοοτροπία συναντάμε και στον χώρο της Ορθοδοξίας. Η Παναγία «είναι η παρηγοριά όλων των μανάδων επειδή και η ίδια πόνεσε ως μάνα και τις καταλαβαίνει». Η Παναγία «είναι η μάνα μας». Είναι «το καταφύγιο των αμαρτωλών». Δεν χρειαζόμαστε πλέον την χάρη του Πατέρα-Θεού ή την χάρη του Υιού-Θεού ( έτσι κι αλλιώς είναι πάντα θυμωμένοι μαζί μας ) καθώς έχουμε κάτι καλύτερο - την χάρη της Μητέρας του Θεού. Μεγάλη η χάρη της!

  Θυμάμαι όταν διάβασα το περιβόητο μυθιστόρημα του Καζαντζάκη «ο Τελευταίος Πειρασμός» μου έκανε ιδιαίτερη εντύπωση μία απο τις σκηνές όπου η «Μαγδαληνή» βρισκόμενη σε κατάσταση απελπισίας φωνάζει «αχ μάνα μου, δεν μπορούσες να ήσουν εσύ ο Θεός;». Όταν διάβασα αυτά τα λόγια συγκλονίσθηκα. Αυτή η κραυγή απόγνωσης, αλλά συνάμα και ελπίδας, περιγράφει την πανανθρώπινη θρησκευτική εμπειρία. Παρά τα ανθρώπινα ελαττωματά της η αγάπη της μάνας, όπως την γεύονται οι περισσότεροι άνθρωποι, αποτελεί παράπονο μεν για την φαινομενική απάθεια του Θεού στα βάσανα της ζωής, ελπίδα δε ότι στο τέλος όλα θα πάνε καλά καθώς η Ουράνια Μάνα μας, θα «σκουπήσει τα δάκρυα» απο τα μάτια όλων μας. Η απάντηση στην κραυγή της Μαγδαληνής του Καζαντζάκη, και της κάθε Μαγδαληνής, είναι απλή. Ο Θεός είναι όχι μόνο καλύτερος απο την μάνα της, αλλά και απο όλες της μάνες του κόσμου μαζί. Όχι μόνο μας νοιώθει όλους, αλλά και νοιώθει μαζί μας. Μας νοιώθει και μας πονάει επειδή δεν είναι απλά ο πατέρας μας, αλλά είναι ο μπαμπάς μας, η μαμά μας, ο αδελφός και η αδελφή μας, αλλά πάνω απο όλα, ο φίλος και η φίλη μας. Είναι η πηγή της υπαρξής μας. Όντως η αποκάλυψη ότι ο Θεός είναι «μπαμπάς» όλων των ανθρώπων ήταν, είναι και θα συνεχίσει να είναι απελευθερωτική καθώς αποκαλύπτει την θεότητα ως μία οριζόντια πραγματικότητα. Προς το παρόν λοιπόν μπορούμε να συνεχίζουμε να αναφερόμαστε στον Θεό ως «πατέρα» εφόσον βέβαια τον αντιλαμβανόμαστε ως «μπαμπά» και ως πηγή της ζωής μας.

  Σίγουρα κανένας θεολόγος δε διαφωνεί ότι ο Θεός είναι ο Δημιουργός, ο Κύριος και γενικά ο Ιδιοκτήτης όλων των ανθρώπων. Εκεί που πολλοί θεολόγοι έχουν πρόβλημα είναι στην αποκάλυψη ότι ο Θεός είναι ο μπαμπάς-πατέρας ( γονέας ) όλων των ανθρώπων επειδή κάτι τέτοιο προϋποθέτει την τελική σωτηρία όλων των ανθρώπων. Ο Απόστολος Παύλος ήταν πάντως σαφέστατος όταν τόνισε ότι υπάρχει «ένας Θεός και Πατέρας όλων». Η σκέψη ότι ο Θεός είναι Πατέρας όλων των ανθρώπων ισοδυναμεί με τη σκέψη ότι ο Θεός είναι ο Σωτήρας όλων των ανθρώπων. Η Πατρική/Γονική σχέση του Θεού προς όλους τους ανθρώπους αποτελεί εγγύηση ότι όλες οι ενέργειές Του, ακόμα και οι λεγόμενες «τιμωρίες» Του, έχουν αγαθό χαρακτήρα. Ας μην ξεχνάμε άλλωστε και την μεγάλη αλήθεια ότι όλοι οι άνθρωποι είναι δημιουργημένοι «κατ εικόνα και καθ’ ομοίωση» του Θεού. Η φράση «κατ εικόνα και καθ’ ομοίωση» φανερώνει σχέση γονέα-απογόνου. Σύμφωνα με την αντίληψη αυτή, ακόμα και ο χειρότερος αμαρτωλός είναι απόγονος του Θεού, και φέρει την εικόνα του Θεού. Ακόμα και το μεγαλύτερο κάθαρμα έχει έναν Πατέρα που εργάζεται υπομονετικά για την πνευματική πρόοδο του κάθε «άσωτου υιού» και περιμένει πάντα με ανοιχτές αγκάλες την επιστροφή του. Η σχέση αυτή είναι οντολογική και δεν μπορεί ποτέ να αναιρεθεί. Αυτά βασικά ήταν τα καλά νέα των πρώτων Χριστιανών όπως βλέπουμε και από την ομιλία που λέγεται ότι έδωσε ο Απόστολος Παύλος στον Άρειο Πάγο όταν διακύρηξε στους Αθηναίους ότι και εκείνοι ήταν παιδιά του Θεού παρόλο που δεν ανήκαν στην «επίσημη θρησκεία» Του.

  Πράγματι η ιδέα αυτή ήταν ακριβώς ότι χρειαζόταν η ανθρωπότητα ιδιαίτερα την εποχή εκείνη όπου επικρατούσε η βαρβαρότητα, η αδικία και η βία: «Την ιδέα ενός Θεού αγάπης την θεωρούμε σήμερα ως δεδομένη αλλά εάν εξετάσουμε την αρχαία λογοτεχνία, σπάνια θα την βρούμε να διδάσκεται με όλη της την σημασία πριν τον ερχομό του Χριστού. Οι άνθρωποι τότε είχαν φόβο για τον Θεό ή τους θεούς αλλά δεν αγαπούσαν πραγματικά τον Θεό, ο οποίος θεωρούταν απλά ως τιμωρός των ανθρώπων. Τώρα όμως η σχέση των ανθρώπων με τον Θεό περιγράφεται ως σχέση παιδιών με έναν γονέα που τα αγαπάει άνευ όρων. Τότε όμως οι αντιλήψεις ήταν διαφορετικές. Για παράδειγμα, μία από τις γνωστές ιστορίες του Κονφουκιανισμού που εξέπληξε τους Χριστιανούς μισσιονάριους όταν την πρωτάκουσαν περιγράφει κάτι παρόμοιο με την ιστορία του ασώτου υιού. Στην Κινέζικη έκδοση, ο νεαρός γιός μιάς πάμπλουτης οικογένειας έκλεψε μια μέρα ένα τεράστειο ποσό από τον πατέρα του και έφυγε μακριά από το σπίτι. Τα χρήματα που έκλεψε, τα σκόρπισε στην ασωτεία. Αφού πέρασαν τα χρόνια και βυθίστηκε όλο και περισσότερο στην αθλιότητα, τελικά μέσω ενός συγγενή ζήτησε από τον πατέρα του να τον συγχωρέσει και να τον δεχτεί πίσω. Προς εκπληξή του ο πατέρας συμφώνησε να τον συγχωρέσει και υποδέχτηκε τον μετανοημένο άσωτο υιό με ανοιχτές αγκάλες ενώ ετοίμασε και ένα μεγάλο γλέντι προς τιμή του. Όπως κάθησαν να φάνε μαζί όλα τα μάτια ήταν καρφωμένα επάνω στον άσωτο υιό. Ένα τεράστειο χαμόγελο ζωγράφιζε το πρόσωπο του πατέρα το οποίο χαμόγελο μεγάλωσε περισσότερο όταν ξαφνικά το πρόσωπο του άσωτου υιού γέμισε με μία έκφραση τρόμου. Κράτησε το λαιμό του με σπασμωδικές κινήσεις καταλαβαίνοντας πολύ αργά πλέον ότι είχε δηλητηριαστεί! Και ο Κονφούκιος καταλήγει: ‘έτσι θα γίνει σε όσους υιούς ατιμάσουν τους πατέρες τους’. Πόσο άπειρη η διαφορά με τον πατέρα της ιστορίας του ασώτου υιού όπως την δίδαξε ο Χριστός! Ο Ιησούς ήρθε για να αποκαλύψει την αγάπη του πραγματικού Πατέρα... και λίγα χρόνια αργότερα ένας μαθητής Του έγραψε τα πιό όμορφα λόγια που ακούστηκαν ποτέ: ‘Ο ΘΕΟΣ ΕΙΝΑΙ ΑΓΑΠΗ’» (2)

  Σε αντίθεση με την Κινέζικη έκδοση της ιστορίας του ασώτου υιού, η παραβολή που δίδαξε ο Χριστός φανερώνει έναν Πατέρα που χάρηκε τόσο πολύ όταν είδε τον άσωτο να επιστρέφει που ετοίμασε φαγοπότι. Ο πατέρας του ασώτου ήθελε να γιορτάσει. Ο Krossa σχολιάζει: «Λέγοντας αυτήν την ιστορία ( του ασώτου υιού ) ο Ιησούς είχε ως σκοπό να απεικονίσει μεταξύ άλλων το ντελίριο χαράς που νοιώθει ο Θεός όταν συμφιλιώνεται μαζί Του ο άνθρωπος. Παρόλο που ο άσωτος υιός ήθελε να γονατήσει και να παρακαλέσει για την συγχώρηση του πατέρα του, εκείνος δεν ήθελε να ακούσει ούτε κουβέντα για συγνώμες και τέτοια, απλά ήθελε να γιορτάσει. Αυτή η ιστορία απεικονίζει την σκανδαλώδη αγάπη που έχει ο Θεός για όλους τους ανθρώπους. Επίσης ξεσκεπάζει τις λανθασμένες ιδέες  που έχουμε για τον Θεό, την υποτιθέμενη οργή Του, και την εσφαλμένη αντίληψη ότι πρέπει να γονατίσουμε μπροστά του με φόβο και να Τον ικετεύσουμε για να μας συγχωρέσει. Τον έχουμε παρεξηγήσει τον Θεό σε μεγάλο βαθμό. Διάφοροι πανάρχαιοι μύθοι και θρησκευτικές αντιλήψεις έχουν διαστρεβλώσει τη σκέψη μας αναφορικά με τον Θεό και μας έχουν έχουν κάνει τεράστεια ψυχολογική και συναισθηματική ζημιά. Σκεφτείτε την μακρά ιστορία με θυμωμένους και αιμοδιψείς θεούς να τιμωρούν τους γεμάτους ενοχές αμαρτωλούς, τα κηρύγματα των ζηλωτών Χριστιανών της κάθε εποχής, κηρύγματα γεμάτα από οργή Θεού και βασανιστήρια της κόλασης και άλλα παρόμοια θρησκευτικά μηνύματα που παρουσίαζαν τον Θεό ως έναν οργισμένο Δυνάστη. Όλη αυτή η φασαρία που κάνουν πολλοί Χριστιανοί σχετικά με την ανάγκαιότητα της φοβισμένης υποταγής των ανθρώπων μπροστά σε έναν οργισμένο Θεό, δεν έχει καμμία σχέση με την εικόνα του Θεού που δίδαξε ο Ιησούς, ως έναν Θεό που γιορτάζει με μεγάλη χαρά την κοινωνία Του με τους ανθρώπους» (3)

Η βραδυφλεγής βόμβα του ευαγγελίου

  Η νέα αποκάλυψη που έφερε στην ανθρωπότητα ο Χριστός εκφράσθηκε κυρίως μέσα απο την αλληγορική γλώσσα των παραβολών Του. Ως βραδυφλεγής βόμβα, η αποκάλυψη του Χριστού «σκάει» με διαφορετικό τρόπο σε κάθε γενιά Χριστιανών, φανερώνοντας όλο και περισσότερες πτυχές της πραγματικότητας περί Θεού. Κάθε φορά που σκάει η βόμβα της αποκάλυψης, αμφισβητούνται και υπονομεύονται οι μέχρι τότε αντιλήψεις περί Θεού ως ανεπαρκείς και αναχρονιστικές. Η βραδυφλεγής βόμβα του ευαγγελίου είναι έντονα εικονοκλαστική, καθώς συνέχεια ξεσκεπάζει τις λανθασμένες αντιλήψεις περί Θεού και περι πραγματικότητας ως επικίνδυνα είδωλα που πρέπει να απορριφθούν. Γιαυτόν τον λόγο κάθε γενιά Χριστιανών έχει και τους επαναστάτες και τους εικονοκλάστες της. Χρειάσθηκαν όμως να περάσουν πάρα πολλοί αιώνες για να ευθυγραμισθούν κάπως οι θεολογικές αντιλήψεις των Χριστιανών με την «εν Χριστώ» αποκάλυψη της θεότητας ως ΑΓΑΠΗ.

  Ακόμα και σήμερα οι θεολογικές αντιλήψεις των καλύτερων Χριστιανών θεολόγων παραμένουν ατελείς, αλλα είναι σίγουρα πολύ καλύτερες απο εκείνες που διδάσκονταν κατα τη διάρκεια των πρώτων αιώνων της Εκκλησίας. Μάλιστα, υπήρξαν και εποχές που αντί να βελτιωθούν οι αντιλήψεις περί Θεού, χειροτέρευσαν, ( κυρίως στον χώρο της Δύσης ) με αποτέλεσμα οι πρώτοι αιώνες της Χριστιανοσύνης να φαντάζουν ως πιό «αγνοί» και ιδεώδεις. Αυτό οδηγεί φυσικά σε ένα νέο σφάλμα, στον οπισθοδρομισμό,  καθώς πολλοί Χριστιανοί νοιώθουν την ανάγκη «να επιστρέψουν στο παρελθόν» ξεχνώντας ότι στην πραγματικότητα το Πνεύμα τους καλεί να πάψουν να κοιτάνε πίσω τους και να εστιάσουν την προσοχή τους μπροστά στο μέλλον. Το κίνημα του Νέου Χριστιανισμού βασικά προσπαθεί να απεγκλωβίσει την Εκκλησία απο τον οπισθοδρομισμό και να την επαναφέρει στην οδό της πνευματικής προόδου. Πάντως, λίγο πολύ, τις τελευταίες δεκαετίες έχουν βελτιωθεί σε μεγάλο βαθμό οι θεολογικές αντιλήψεις στον ευρύτερο χώρο του Χριστιανισμού. Ακόμα βέβαια όλοι εμείς οι Χριστιανοί συνεχίζουμε να βλέπουμε και να διακρίνουμε την θεότητα «ως δια κατόπτρου». Οδηγούμαστε όμως ( ως Παγκόσμια Εκκλησία ) απο το Άγιο Πνεύμα «εις πάσαν αλήθειαν» και με τη χάρη του Θεού «απο δόξαν προς δόξαν». 

Ο τρισευτυχισμένος Θεός μας

  Επιστρέφοντας στην παραβολή του ασώτου βλέπουμε ότι παρά τα φαινόμενα, ο Θεός δεν είναι καθόλου οργισμένος με την ανθρωπότητα κατα τη διάρκεια της ατελειάς της. Ο Θεάνθρωπος δίδαξε νέους ιερούς μύθους και νέες ιστορίες για τον Θεό. Φανέρωσε νέες παραστάσεις και συμβολισμούς. Δίδαξε νέες παραβολές γεμάτες ελπίδα και αλήθεια. Ο Krossa γράφει: «Η ιστορία που είπε ο Ιησούς σχετικά με τον άσωτο υιό φανερώνει ότι στην πραγματικότητα ο Πατέρας Θεός δεν προσβάλλεται από την ανθρώπινη αμαρτία, ατελειότητα και αποτυχία. Δεν υπάρχει λόγος να ικετεύουμε συνέχεια για συγχώρεση επειδή είμαστε ατελείς άνθρωποι. Ο Θεός μας δέχεται με χαρά και δεν θέλει να ακούει κουβέντα για ικεσίες και για συγνώμες. Απλά χαίρεται που είμαστε κοντά Του. Έχω πλήρη επίγνωση ότι λέγοντας πως ο Θεός δεν νοιώθει καθόλου προσβεβλημένος από την ανθρώπινη αποτυχία θα προκαλέσω την άμεση αντίδραση πολλών ανθρώπων. ‘Εάν όπως λές ο Θεός δεν είναι οργισμένος ή θυμωμένος με την αμαρτία των ανθρώπων τότε πώς θα σταματήσουμε τους ανθρώπους απο το να κάνουν το κακό;’. Είμαστε τόσο συνηθισμένοι στις απειλές, στον φόβο και στην τιμωρία ως μοναδικά μέσα για τον έλεγχο της ανθρώπινης συμπεριφοράς που τρέμουμε στην σκέψη να αποβάλλουμε εντελώς αυτές τις μεθόδους. Δεν χρειάζεται να τιμωρούνται οι άνθρωποι για να μάθουν το μαθημά τους και να μην επαναλάβουν τα λάθη τους; Εάν όμως ο Θεός δεν ενδιαφέρεται να τιμωρήσει ο ίδιος τότε γιατί να ενδιαφερόμαστε εμείς; Ο Θεός άλλωστε γνωρίζει ότι η σκανδαλώδης και γενναιόδωρη αγάπη και συγχωρεσή Του διδάσκει ένα πολύ ισχυρότερο μάθημα από την εκδίκηση και την τιμωρία. Όταν παραπονιόμαστε για την γενναιοδωρία του Θεού συμπεριφερόμαστε σαν τον σκληρόκαρδο και χωρίς αγάπη μεγάλο αδελφό του ασώτου υιού. Ο μεγάλος αδελφός οργίσθηκε, αντί να χαρεί, με την σκανδαλώδη γενναιοδωρία που έδειξε ο πατέρας του» (4)

  Ο Χριστός δίδαξε πολλές παραβολές που είχαν ως θέμα την σκανδαλώδη γενναιοδωρία της αγάπης του Θεού. Θα έλεγε κανείς ότι μίλαγε για έναν διαφορετικό Θεό από τον Θεό της θρησκευτικής του παράδοσης.

Παραμέρησε πολλούς από τους αρχαϊκούς για την εποχή Του συμβολισμούς και ανθρωπομορφισμούς και εισήγαγε καλύτερους συμβολισμούς με αποκορύφωμα την εντελώς νέα αποκάλυψη ότι ο Θεός είναι Αββάς Πατήρ. Ο Χριστός μιλούσε πάντα για τον μπαμπά Του με τα καλύτερα λόγια. Διαβεβαίωσε μάλιστα τους έκπληκτους ακροατές Του ότι ο Θεός αγαπάει ( παρά τα φαινόμενα ) ακόμα και τους εχθρούς Του και ενθάρρυνε τους μαθητές Του να κάνουν και αυτοί το ίδιο. Δυστυχώς η Χριστιανική Εκκλησία ( ιδιαίτερα της Δύσης ) επισκίασε την μεγάλη αγάπη του Θεού, επαναφέροντας στις συνειδήσεις των λαών τους μυθικούς συμβολισμούς των πανάρχαιων βαρβαρικών εποχών βυθίζοντας την ανθρωπότητα για μία ακόμα φορά στο σκοτάδι της απελπισίας. Ακόμα και σήμερα, 20 αιώνες μετά από τον ερχομό του Χριστού και του ευαγγελίου της χάρης του Θεού, πολλοί θεολόγοι τον παρουσιάζουν ως έναν οργισμένο Θεό που περιμένει πώς και πώς να τιμωρήσει τους ανθρώπους, ζωντανούς και νεκρούς, ενώ παράλληλα βλέπουμε να διαιωνίζονται τα διάφορα θρησκευτικά συστήματα που επιβάλλουν στους ταλαίπωρους ανθρώπους να ασχολούνται με την θρησκεία για να εξασφαλίσουν την εύνοια του Θεού και μία θέση στον Παράδεισο...

  Ο Krossa θεωρεί την τάση των εκκλησιών να περιορίζουν την ευρύτητα της αγάπης του Θεού ως κάτι το τραγικό: «Είναι εντελώς τραγικό αυτό που βλέπουμε να κάνει η οργανωμένη θρησκεία κρύβοντας την άπειρη και ασύλληπτη και απελευθερωτική αγάπη του Θεού. Με ατέλειωτες απαιτήσεις και αξιώσεις, με μπερδεμένα και αντιφατικά συστήματα διδασκαλιών και πεποιθήσεων, με απάνθρωπες απειλές εναντίον αδύναμων και ατελών ανθρώπων, το μόνο που καταφέρνει η θρησκεία είναι να φέρνει περισσότερη δυστυχία και απόγνωση σε ανθρώπους που ήδη στενάζουν κάτω από το βάρος των ατελειών τους. Οι διάφοροι θρησκευτικοί ηγέτες προσπαθούν να προσθέσουν το στοιχείο της αγάπης και του ελέους μέσα στα δογματικά τους συστήματα, αλλά ποτέ δεν το καταφέρνουν. Η έμφαση που δίνουν στα ακριβοδίκαια συστήματα δικαιοσύνης της θρησκείας τους, η έμφαση που δίνουν στην κόλαση και γενικά στις απειλές για τις τιμωρίες του Θεού, μονάχα μπερδεύουν περισσότερο τα πράγματα και κρύβουν την οποιαδήποτε πραγματική αίσθηση της άπειρης αγάπης και συγχώρησης του Θεού. Προσπαθούν μάταια να ενώσουν εντελώς αντιφατικές έννοιες &#